Restoranda ƏDV: Zalda Yemək, Özünlə Apar və Çatdırılma (2026)

Eyni ton balığı sendviçi Londonda üç fərqli vergi dərəcəsi ilə satıla bilər. Bakıda isə yox. Çörək dəyişmir, ton balığı dəyişmir — və Azərbaycanda ƏDV də dəyişmir. Qonaq onu masada yesin, çantada aparsın və ya kuryer gətirsin, dərəcə eynidir.

Qısa cavab budur və restoran sahibinin ƏDV ilə bağlı suallarının demək olar hamısını izah edir: Azərbaycanda vergi yeməyin harada yeyildiyini izləmir. Sizin vergi rejiminizi və qonağın necə ödədiyini izləyir. Avropada əsas sual "bu, məhsuldur, yoxsa xidmət?" olur. Bizdə əsas sual ikidir: sadələşdirilmiş vergi ödəyicisiniz, yoxsa ƏDV ödəyicisi — və pul kassaya nağd düşür, yoxsa kartla. Bu iki cavab birlikdə sizin real vergi yükünüzü müəyyən edir.

2026 bu sahədə böyük il oldu. 1 yanvardan ictimai iaşə üçün yeni güzəştlər işə düşdü: nağdsız dövriyyəyə daha aşağı sadələşdirilmiş vergi dərəcəsi, ƏDV ödəyiciləri üçün isə vergi tutulan dövriyyədən çıxılma. Əgər kassanız keçən ildən bəri dəyişməyibsə, marjanızın bir hissəsi sadəcə yerdə qalır.

Əsas Qayda: Yeməyin Yeri Yox, Vergi Rejiminiz Vacibdir

Avropada hər ƏDV sistemi xam ərzağa mülayim yanaşır. Çörək, süd, tərəvəz — bunlar adətən sıfır və ya aşağı dərəcə ilə vergiyə düşür. Yeməyin ətrafına xidmət əlavə olunanda isə o, artıq ərzaq yox, iaşə xidməti sayılır və tam dərəcə ilə vergiyə düşür.

Azərbaycanda bu ayrım yoxdur. ƏDV-nin standart dərəcəsi restoran satışlarının demək olar hamısına eyni cür tətbiq olunur — isti, soyuq, masada, çantada, kuryerlə. Ona görə də xaricdən oxuduğunuz "zalda baha, çantada ucuz" məsləhətlərini birbaşa öz menyunuza köçürməyin.

Bunun əvəzinə iki şey vacibdir:

Vergi rejiminiz. Sadələşdirilmiş vergi ödəyicisi ümumi dövriyyəsindən faizlə vergi ödəyir. Qonaqdan ayrıca ƏDV almır, amma alışlarındakı ƏDV-ni də əvəzləşdirə bilmir — yəni ət, un, avadanlıq, komissiya alarkən ödədiyi vergi tam xərcdir. ƏDV ödəyicisi isə satışına ƏDV hesablayır, əvəzində alışlarındakı ƏDV-ni əvəzləşdirir. İki fərqli riyaziyyat, iki fərqli qiymət strategiyası.

Ödəniş üsulu. 2026-dan etibarən nağdsız dövriyyə ilə nağd dövriyyə eyni vergi yükünü daşımır. Bu, artıq bir "detal" deyil — kassanızdakı ən vacib sahələrdən biridir.

Vacib bir nüans da var: Vergi Məcəlləsi ictimai iaşə fəaliyyətinə xüsusi yanaşır. Ümumi qayda üzrə ardıcıl 12 ay ərzində vergi tutulan dövriyyəsi 200 000 ₼-i keçən şəxs ƏDV ödəyicisi kimi qeydiyyata durmalıdır. İctimai iaşə obyektləri isə bu həddi keçəndə də sadələşdirilmiş vergidə qala bilir. Hansı rejimin sizə sərfəli olduğu dövriyyənizdən, alış strukturunuzdan və müştəri tipindən asılıdır — bunu mühasibinizlə hesablayın və Dövlət Vergi Xidmətindən təsdiqləyin.

Zalda Yemək: Dərəcə Dəyişmir, Xərc Dəyişir

Qonaq masada yeyəndə ƏDV artmır. Amma üç şey dəyişir və hər üçü pulunuza toxunur:

• Xidmət haqqı. Zalda xidmət haqqı tətbiq edə bilərsiniz, çantada yox. Məcburi xidmət haqqı hesabın bir hissəsidir — yəni dövriyyənizin içinə girir və yeməklə eyni cür vergiyə düşür. Onu "əlavə pul" kimi düşünməyin.
• Xərc bazanız. Masa, boşqab, ofisiant, qab-qacaq yuyulması, işıq, kondisioner. Zaldakı 20 ₼-lıq yeməyin maya dəyəri heç vaxt çantadakı 20 ₼-lıq yeməklə eyni olmur.
• Ödəniş qarışığı. Zalda hesab böyük olur və qonaqlar daha çox kartla ödəyir. 2026-dan bu, birbaşa vergi dərəcənizə təsir edir.

Bir də "öz ərazimiz" məsələsi var. Ticarət mərkəzindəki fud-kortda stollar sizin deyil, amma qonaq orada oturub yeyirsə, bu, praktikada zalda xidmətdir. Azərbaycanda bu, ƏDV dərəcəsini dəyişmir, lakin xidmət haqqı tətbiq edib-etməyəcəyinizi və qablaşdırmaya nə qədər xərclədiyinizi dəyişir.

Bir şey isə kanaldan asılı olmayaraq məcburidir: hər satış nəzarət-kassa aparatından keçməli və qonağa çek verilməlidir. Zalda, çantada, kuryerdə — fərqi yoxdur. Çeksiz satış ən bahalı satışdır.

Özünlə Apar: İsti-Soyuq Testi Burada İşləmir

Britaniyada soyuq yemək sıfır dərəcə, isti yemək tam dərəcə ilə vergiyə düşür və "isti"nin beş ayrıca hüquqi testi var. Azərbaycanda belə bir test yoxdur. İsti dönər də, soyuq sendviç də eyni dərəcə ilə vergiyə düşür.

Amma yemək binadan çıxanda beş şey real olaraq dəyişir:

1. Qablaşdırma xərci. Boşqabı yuyub yenidən istifadə edirsiniz, birdəfəlik qabı isə hər sifarişdə yenidən alırsınız. Sifariş başına 0,30–1,50 ₼ birbaşa marjadan çıxır.
2. Xidmət haqqı yoxdur. Zalda əlavə etdiyiniz faiz burada yoxa çıxır.
3. Ödəniş üsulu. Özünlə apar və çatdırılma sifarişlərində nağd payı adətən daha yüksək olur — bu isə 2026 güzəştindən yararlanmağınıza mane olur.
4. Kuryer və ya platforma komissiyası. Sifariş öz kuryerinizlə gedirsə əmək haqqı və yanacaq, platformadan gedirsə komissiya.
5. Çek yenə də lazımdır. Kassa çeki sifarişlə birlikdə getməlidir. Qonaq həmin çeki ƏDV-nin geri qaytarılması üçün istifadə edə bilər — çeksiz sifariş ona da, sizə də ziyandır.

Bir də vacib xəbərdarlıq: Azərbaycanda ƏDV-dən azadolmalar və sıfır dərəcə var, amma bunlar konkret siyahı üzrədir və vaxtaşırı dəyişir. Bəzi əsas ərzaq məhsullarına müxtəlif illərdə müvəqqəti azadolmalar tətbiq olunub. Menyunuzdakı hansısa məhsulun bu siyahıya düşdüyünü güman etməyin — cari siyahını Dövlət Vergi Xidmətindən və ya mühasibinizdən yoxlayın.

Nə Olursa Olsun Güzəşt Almayan Beş Şey

• Alkoqollu içkilər — aksiz üstəgəl ƏDV, üstəlik istehlakçının ƏDV geri qaytarılmasına da düşmür
• Tütün məmulatları — eyni məntiq, eyni nəticə
• Aksizə düşən bəzi içkilər (məsələn, enerji içkiləri) — siyahı dəyişir, hər il yoxlayın
• İdxal olunan məhsullar — vergi gömrükdə başlayır, rəfdə bitmir
• Çatdırılma platformasının komissiyası — çantada nə olmasından asılı olmayaraq tam dərəcə ilə vergiyə düşən xidmətdir

Yəni soyuq sendviç də, yanındakı pivə də eyni ƏDV daşıyır, amma pivənin maya dəyərində aksiz oturub. Əgər kassanızda hər ikisi eyni düymədən keçirsə, marjanızı heç vaxt düzgün görməyəcəksiniz.

Çatdırılma: İki Ayrı Hesab, İki Ayrı Vergi

Sahiblərin ən çox büdrədiyi yer buradır. Gəlin ayıraq.

Yemək öz dərəcəsini saxlayır. Yeməyi çatdırmaq onun vergi statusunu dəyişmir. Kuryer onu apardığı üçün nə vergi artır, nə azalır. Dərəcə sizin rejiminizdən gəlir, məsafədən yox.

Öz çatdırılma haqqınız yeməklə birlikdə gedir. Sifarişi öz kuryerinizlə göndərirsinizsə, çatdırılma haqqı adətən eyni təchizatın hissəsi sayılır və çantadakı yeməklə eyni cür vergiyə düşür. Onu ayrıca "vergisiz xidmət" kimi yazmayın. Müqavilə şərtləri nəticəni dəyişə bilər — çatdırılma satışlarınızın böyük hissəsidirsə, bu, mühasiblə on dəqiqəlik söhbətə dəyər.

Platforma komissiyası həmişə ayrıca vergiyə düşür. Wolt və ya Bolt Food-un sizdən aldığı komissiya biznesinizə göstərilən xidmətdir və ƏDV-si var. Bu, çantadakı yeməyin vergisindən tamamilə ayrıdır. Burada rejiminiz həlledicidir: ƏDV ödəyicisinizsə, komissiyadakı ƏDV-ni adətən əvəzləşdirə bilirsiniz; sadələşdirilmiş vergidəsinizsə, əvəzləşdirmə yoxdur — komissiyanın hamısı xam xərcdir.

Qeyri-rezident platformalara diqqət. Xaricdə qeydiyyatda olan şirkətdən aldığınız elektron xidmətlərə görə ödəniş edəndə vergi öhdəliyi ödəyən tərəfin — yəni sizin — üzərinizə düşə bilər. Bu, "ƏDV agenti" mexanizmidir və unudulanda cərimə ilə qayıdır. Müqavilənizi mühasibinizə göstərin.

Bu sonuncular səsləndiyindən daha vacibdir. Platforma komissiyası sifarişin 15–30%-ni vergi söhbətə qatılmamışdan əvvəl yeyir — tam mənzərəni üçüncü tərəf çatdırılmasının real riyaziyyatı yazımızda açmışıq. Vergini də səhv hesablasanız, nazik kanal birbaşa zərərli kanala çevrilir.

İndi Baş Verən: İctimai İaşə üçün 2026 Nağdsız Güzəşti

Bu, kağızda qalan qayda deyil — bu il işə düşüb və birbaşa restoranlara aiddir.

1 yanvar 2026-dan üç il müddətinə ictimai iaşə fəaliyyəti göstərənlər üçün nağdsız ödənişlərə güzəşt tətbiq olunur. Əsas xətlər belədir:

• Sadələşdirilmiş vergi ödəyiciləri üçün: nağd dövriyyəyə 8%, nəzarət-kassa aparatlarının vahid sisteminə inteqrasiya olunmuş POS-terminal vasitəsilə əhaliyə göstərilən xidmətlərin nağdsız dövriyyəsinə isə 6% dərəcə
• ƏDV ödəyiciləri üçün: əhaliyə nağdsız POS ödənişi ilə göstərilən xidmətlərin dövriyyəsinin bir hissəsi vergi tutulan dövriyyədən çıxılır
• Şərt: POS-terminal vahid kassa sisteminə inteqrasiya olunmalıdır — inteqrasiya yoxdursa, güzəşt də yoxdur
• Müddət: güzəşt müvəqqətidir, daimi deyil

Praktikada bu nə deməkdir? Eyni 100 ₼-lıq hesab kartla ödənəndə və nağd ödənəndə sizə fərqli qiymətə başa gəlir. Əgər kassanız nağd və nağdsız satışı ayırmırsa, ya güzəşti itirirsiniz, ya da hesabatı səhv verirsiniz.

Bu həftə iki şeyi yoxlayın: POS-terminalınız həqiqətən inteqrasiya olunub, yoxsa sadəcə bankdan alınıb — və hesabatınızda nağd/nağdsız bölgüsü var, yoxsa hamısı bir sətirdə. Dəqiq şərtlər, tətbiq sahəsi və müddət üçün Dövlət Vergi Xidmətinin rəsmi izahına və mühasibinizə istinad edin.

Restoranda ƏDV: Azərbaycan və Avropa (2026)

Dərəcələr daim dəyişir və bu il Avropada üç böyük hərəkət oldu. Təxmini mənzərə belədir:

Ölkə	Zalda yemək	Özünlə apar	İçkilər
Azərbaycan	18%	18% — kanal fərq etmir	18%, alkoqolda üstəgəl aksiz
Böyük Britaniya	20%	soyuq 0%, isti 20%	20%
İrlandiya	9% (1 iyul 2026-dan)	9% isti	23%
Almaniya	7% (1 yanvar 2026-dan)	7%	19%
Hollandiya	9%	9%	alkoqolda 21%
Fransa	10%	dərhal yemək üçün 10%, sonra üçün qablaşdırılmışa 5,5%	alkoqolda 20%
İspaniya	10%	10%	süfrəyə verildikdə 10%
İtaliya	10%	10%	süfrəyə verildikdə 10%
Polşa	8%	8%	23%

İki nəticə diqqətə dəyər:

Azərbaycan bu cədvəldə ən sadə sistemdir: bir dərəcə, bütün kanallar üçün. Bu sadəlik yaxşıdır, amma bir tələsi var — Avropadakı həmkarınız kanal seçimi ilə vergidə qənaət edir, siz isə edə bilmirsiniz. Sizin qənaət nöqtəniz başqa yerdədir: düzgün rejim, inteqrasiya olunmuş POS və nağdsız ödəniş payı. Xaricdən oxuduğunuz "çantada ucuz satın, vergi az olur" məsləhəti burada sadəcə marjanızı azaldır.

Avropa isə hərəkətdədir. Almaniya 1 yanvar 2026-dan restoran yeməyinə ƏDV-ni 19%-dən 7%-ə endirdi və ölkənin ən məşhur kassa sualını — "burada yeyəcəksiniz, yoxsa özünüzlə aparacaqsınız?" — vergi baxımından mənasız etdi. İrlandiya 1 iyuldan iaşə xidmətini 13,5%-dən 9%-ə saldı. İçkilər hər iki ölkədə yüksək dərəcədə qaldı.

Dərəcələr və qaydalar sürətlə dəyişir, xırda şərtlər isə ölkədən ölkəyə fərqlənir. Bu cədvələ xəritə kimi baxın, hüquqi cavab kimi yox. Öz vəziyyətinizi Dövlət Vergi Xidmətindən və ya restoranlarla işləyən mühasibdən təsdiqləyin.

İçkilər İkinci Tələdir

Cədvəldə içkilər sütununun yeməkdən nə qədər tez-tez ayrıldığını görürsünüz. Azərbaycanda ƏDV baxımından belə bir ayrılıq yoxdur — amma içkilər yenə də ikinci tələdir, sadəcə başqa səbəbdən.

Alkoqollu içkilərin maya dəyərində aksiz oturub. Siz onu satışda ayrıca görmürsünüz, çünki o, artıq alış qiymətinin içindədir. Nəticədə pivənin real marjası çox vaxt menyudakı qiymətə baxıb düşündüyünüzdən aşağı olur. Üstəlik alkoqol və tütün istehlakçının ƏDV geri qaytarılmasına düşmür — yəni qonağınız o hesab hissəsindən heç nə geri almır.

Kofe şop işlədirsinizsə, içkilər elə sizin biznesinizdir. Satışınızın böyük hissəsi bir kateqoriyadan gəlirsə, həmin kateqoriyanı orta rəqəmlərin içində əritmək ən tez yol verilən səhvdir. Yeməyi, isti içkiləri, sərinləşdirici içkiləri və alkoqolu kassada ayrı kateqoriyalara bölün. Təxmin etməyi dayandırın.

Real Vergi Hesabı Yaradan Altı Boz Zona

1. Bir "Yemək" düyməsi. Bütün satış tək kateqoriyadan keçirsə, nə marjanı görürsünüz, nə də güzəşti tətbiq edə bilirsiniz.
2. İnteqrasiya olunmamış POS. 6% ödədiyinizi düşünürsünüz, əslində 8% ödəyirsiniz. Bunu bankınıza bir sual verməklə yoxlaya bilərsiniz.
3. Xidmət haqqı. Məcburi xidmət haqqı hesabın hissəsidir və yeməklə eyni cür vergiyə düşür. Qonağın könüllü qoyduğu bəxşiş isə başqa məsələdir. Bu, hesabın bölünməsi yazımızda daim qarşımıza çıxır — birlikdə oxumağa dəyər.
4. Korporativ və banket sifarişləri. Şirkətə xidmət göstərəndə e-qaimə-faktura və sənədləşmə tələbləri fərqlidir, "əhaliyə göstərilən xidmət" güzəştinə düşüb-düşmədiyi isə ayrıca yoxlanmalıdır.
5. Qeyri-rezident platformalar və onlayn xidmətlər. Xaricə ödədiyiniz komissiya və abunəliklərdə vergi öhdəliyi sizin üzərinizə düşə bilər.
6. 200 000 ₼ həddi və rejim seçimi. Dövriyyəniz artdıqca rejiminiz sizə uyğun olmaya bilər. Bunu ilin sonunda yox, əvvəlcədən hesablayın — rejim dəyişikliyi qiymətlərinizə, müqavilələrinizə və kassanıza toxunur.

Bu, Menyu Qiymətlərinizə Nə Deməkdir?

Burada Azərbaycanın vəziyyəti Avropadan fərqlidir və bu, sizin xeyrinizədir: kanala görə vergi fərqi olmadığı üçün qiyməti dəyişməyə vergi səbəbiniz yoxdur. Amma xərc səbəbiniz var.

Hər yerdə eyni qiymət. Zalda da, çantada da 12 ₼. Sadədir, qonaq özünü aldadılmış hiss etmir, menyu bir dənədir. Xərci: qablaşdırma və komissiya çıxandan sonra həmin 12 ₼-ın real marjası çatdırılmada xeyli nazikdir. Fərqi siz udursunuz.

Kanala görə fərqli qiymət. Çatdırılma qiymətini komissiyanı örtəcək qədər yuxarı qoyun. Bu, marjanı dürüst qoruyur — amma yalnız menyunuz, kassanız və onlayn sifariş səhifəniz eyni şeyi deyirsə. Əks halda fərqi piştaxtada əsəbi qonağa izah edəcəksiniz.

Üçüncü variant da var və əslində ikincinin gizli formasıdır: eyni qiyməti saxlayıb çatdırılmanı sadəcə daha zəif marjalı kanal kimi qəbul etmək. Bu da legitim strategiyadır — sadəcə bu, qərar olsun, təsadüf yox. Ümumiyyətlə qiymətləri yenidən nəzərdən keçirirsinizsə, qiymət artımının qavranılan dəyəri harada zədələdiyi yazısını bir rəqəmi belə dəyişməzdən əvvəl oxuyun.

Seçim olmayan bir qayda isə var: qonağa göstərilən qiymət bütün vergiləri daxil etməlidir. Menyu, sayt, çatdırılma səhifəsi — hamısı. Hesabda görünəcək məcburi xidmət haqqını da sifarişdən əvvəl açıq yazın. Sonda çıxan sürprizlər şikayət yaradır, güzəşt yox.

Sənədlərinizi Qaydasında Saxlamaq

Mexanika qaydalardan sadədir.

• Hər məhsula vergi kateqoriyası verin — yemək, isti içki, sərinləşdirici içki, alkoqol. Bir dəfə, düzgün edin.
• Kanalı sifarişdə real sahə edin, qeyd kimi yox. Zal, özünlə apar və çatdırılma çekdə də, hesabatda da ayrı görünməlidir. Dərəcə üçün yox — marja üçün.
• Ödəniş üsulunu hər sifarişdə ayırın. 2026-da vergi hesabınızı dəyişən sahə elə budur: nağd, yoxsa nağdsız.
• Vergi bölgüsünü çekdə saxlayın. Mühasibinizə lazımdır, yoxlamada soruşulur, qonaq isə çeki ƏDV-nin geri qaytarılması üçün istifadə edə bilər.
• Alışlarınızı e-qaimə-faktura ilə rəsmiləşdirin. ƏDV ödəyicisinizsə, sənədsiz alışın ƏDV-si əvəzləşdirilmir — yəni pul sadəcə itir.
• Hər dəyişiklikdən sonra yoxlayın. Bu il qaydalar 1 yanvarda dəyişdi. Menyuya cavabdeh adam ildə iki dəfə bunu yoxlamalıdır.

Nasazlıq dramatik olmur. Sadəcə bir "Yemək" düyməsi, hər şeyə eyni dərəcə, on səkkiz ay səssiz səhv — və yoxlamada faizlə birlikdə üzə çıxan hesab.

Qonağınız üçün Gizli Endirim: ƏDV-nin Geri Qaytarılması

Azərbaycanda fiziki şəxs olan istehlakçılar pərakəndə ticarət və ictimai iaşə obyektlərindən aldıqları mallara görə ödədikləri ƏDV-nin bir hissəsini geri ala bilirlər. Qonaq kassa çekini rəsmi sistem üzərindən təqdim edir, məbləğ isə kartına qaytarılır.

Restoran sahibi üçün burada üç praktik nəticə var:

• Nağdsız ödənişdə geri qaytarılan pay nağd ödənişdən yüksəkdir. Yəni sistem qonağı kartla ödəməyə yönəldir — bu isə düz sizin 2026 güzəştinizin istədiyi şeydir. Maraqlarınız üst-üstə düşür.
• Alkoqol, tütün və neft-qaz məhsulları bu sistemə düşmür. Hesabın həmin hissəsindən qonaq heç nə geri almır.
• Hər şey çekdən asılıdır. Nəzarət-kassa aparatından keçməyən, oxunmayan və ya qonağa verilməyən çek qonağın pulunu itirir. Kuryerlə gedən sifarişdə də çek çantada olmalıdır.

Bunu qonağa izah etmək kiçik, amma real bir üstünlükdür: "çekinizi saxlayın, ƏDV-nin bir hissəsini geri ala bilərsiniz" cümləsi sizə heç nəyə başa gəlmir, qonağa isə xoş gəlir. Cari faizlər, istisna siyahısı və müraciət qaydası vaxtaşırı yenilənir — dəqiq rəqəmləri Dövlət Vergi Xidmətinin rəsmi mənbəyindən yoxlayın.

Tez-tez Verilən Suallar

Özünlə apardığım yemək niyə zalda yeməkdən ucuz olmur? Çünki Azərbaycanda ƏDV kanala görə dəyişmir. Britaniyada zalda yemək xidmət sayılır və 20% dərəcə ilə vergiyə düşür, soyuq özünlə apar isə 0%. Bizdə belə bir ayrım yoxdur — fərq varsa, o, qablaşdırma və xidmət haqqındandır, vergidən yox.

İsti yeməyə ayrıca ƏDV var? Yox. Azərbaycanda "isti yemək testi" mövcud deyil. İsti dönər də, soyuq sendviç də eyni dərəcə ilə vergiyə düşür. İsti-soyuq ayrımı Britaniya qaydasıdır və burada tətbiq olunmur.

Soyuq yemək ƏDV-dən azaddır? Yox. ƏDV-dən azadolmalar Azərbaycanda konkret siyahı üzrədir və yeməyin isti-soyuq olması ilə bağlı deyil. Bəzi əsas ərzaq məhsullarına müxtəlif dövrlərdə müvəqqəti azadolmalar tətbiq olunub — cari siyahını Dövlət Vergi Xidmətindən yoxlayın.

Çatdırılma haqqına ƏDV hesablanır? Öz çatdırılma haqqınız adətən yeməklə eyni təchizatın hissəsi sayılır və eyni cür vergiyə düşür. Onu vergisiz sətir kimi yazmayın. Platformanın komissiyası isə tamamilə ayrı xidmətdir və ayrıca vergiyə düşür.

Yeməyi çatdırmaq onu "iaşə xidməti" edir? Vergi baxımından mənzərəni dəyişən əsas amil çatdırılmanın özü deyil. Dərəcə sizin rejiminizdən gəlir. Çatdırılmanın dəyişdiyi şey xərcdir: kuryer, qablaşdırma və komissiya.

Qonaq "özümlə aparıram" deyib sonra oturursa nə olur? ƏDV baxımından heç nə dəyişmir. Amma xidmət haqqı və qablaşdırma baxımından dəyişir. Kassada kanalı necə seçdiyinizi ardıcıl saxlayın ki, hesabatınız real vəziyyəti göstərsin.

2026-cı ildə ictimai iaşə üçün nağdsız güzəşti nədir? 1 yanvar 2026-dan üç il müddətinə nağdsız dövriyyəyə güzəşt tətbiq olunur: sadələşdirilmiş vergi ödəyiciləri üçün inteqrasiya olunmuş POS vasitəsilə əhaliyə göstərilən xidmətlərin nağdsız dövriyyəsinə 6%, nağd dövriyyəyə 8%. ƏDV ödəyiciləri üçün isə nağdsız dövriyyənin bir hissəsi vergi tutulan dövriyyədən çıxılır. Şərtləri Dövlət Vergi Xidmətindən təsdiqləyin.

Sadələşdirilmiş vergidəyəmsə, qonaqdan ƏDV almalıyam? Yox. Sadələşdirilmiş vergi ödəyicisi satışına ayrıca ƏDV hesablamır. Bunun əvəzi də var: alışlarınızdakı ƏDV-ni əvəzləşdirə bilmirsiniz, yəni platforma komissiyası və avadanlıq alışı tam xərc kimi qalır.

Bəxşişə vergi düşür? Qonağın könüllü qoyduğu bəxşiş hesabın bir hissəsi deyil. Hesaba yazılan məcburi xidmət haqqı isə dövriyyənizin bir hissəsidir və yeməklə eyni cür vergiyə düşür. Bəxşişin işçilərə paylanması qaydasını mühasibinizlə dəqiqləşdirin.

200 000 ₼ həddi necə hesablanır? Ardıcıl 12 ay ərzində vergi tutulan dövriyyə əsas götürülür və hədd keçiləndə ƏDV qeydiyyatı öhdəliyi yaranır. İctimai iaşə fəaliyyəti üçün xüsusi yanaşma var — bu obyektlər həddi keçəndə də sadələşdirilmiş vergidə qala bilir. Öz vəziyyətinizi mütləq mühasibinizlə yoxlayın.

---

Restoranda ƏDV ilə bağlı əsas həqiqət budur: Azərbaycanda sistem Avropadakından sadədir, amma bu sadəlik pulun harada sızdığını gizlədir. Bizdə vergi hesabınızı zalla çanta arasındakı fərq yox, rejiminiz və ödəniş üsulunuz dəyişir.

Bu həftə üç şey edin. POS-terminalınızın nəzarət-kassa sisteminə həqiqətən inteqrasiya olunduğunu yoxlayın. Kassa hesabatınızda nağd və nağdsız satışı ayırın. Sonra son 12 ayın dövriyyəsinə baxıb rejiminizin hələ də sizə uyğun olduğunu hesablayın.

Sonra detalları mühasibinizlə və Dövlət Vergi Xidməti ilə təsdiqləyin. Qaydalar bu ilin yanvarında dəyişdi, vergi ödəməkdən pis olan yeganə şey isə onu iki dəfə ödəməkdir.