Btw in de horeca uitgelegd: eten, afhalen en bezorgen (2026)

5 augustus 2026 om 12:58Tabres Team

btw horeca btw op afhaalmaaltijden btw tarief eten en drinken in de zaak eten of afhalen btw op bezorgkosten horeca belasting

Hetzelfde broodje tonijn kan 9% btw dragen, of 21%. Het brood verandert niet. De tonijn verandert niet. Alleen wát je ernaast zet. Dat is in het kort de btw in de horeca, en het verklaart bijna elke vraag die je ooit over dit onderwerp zult hebben.

Hier is het korte antwoord: btw volgt niet de plek waar de gast eet. Btw volgt wát je verkoopt. In Nederland is eten een voedingsmiddel, en voedingsmiddelen vallen onder het lage tarief van 9% — of de gast nu aan tafel zit, het meeneemt of het laat bezorgen. Zet er een pilsje naast en je zit op 21%, want alcohol is geen voedingsmiddel in de zin van de btw-wet. De scheidslijn loopt dus niet door je deur, maar door je glas.

En 2026 is een belangrijk jaar geworden. Sinds 1 januari betalen hotels, B&B's en vakantiewoningen 21% btw over logies in plaats van 9%. Duitsland verlaagde de btw op restaurantvoedsel juist naar 7%. Ierland ging in juli naar 9%. Als jouw prijzen sinds vorig jaar niet zijn aangepast, is een deel van je marge stilletjes verdwenen.

De enige regel die telt: verkoop je een voedingsmiddel of niet?

In veel landen is de vraag aan de kassa "hier opeten of meenemen?" Dat is daar geen verpakkingsvraag maar een belastingvraag, want het tarief verandert. In Nederland werkt het anders, en dat scheelt je een hoop gedoe.

De Belastingdienst kijkt naar het product, niet naar de stoel. Eten en alcoholvrije drank zijn voedingsmiddelen en vallen onder 9%. Dat geldt aan tafel, op het terras, in een zakje over de toonbank en in de bezorgtas. Warm of koud maakt niets uit.

De echte vraag aan jouw kassa is dus: is dit een voedingsmiddel, of is het iets anders? Een bord pasta is een voedingsmiddel. Een cola erbij ook. Een glas wijn niet. Een hotelkamer al helemaal niet. Zaalhuur, entree, garderobe, merchandise: allemaal 21%.

Dat ene onderscheid verklaart bijna elk verschil op je btw-aangifte. Het is geen maas in de wet en geen ongelukje. Zo is het bedacht: de overheid belast basisvoeding licht en de rest gewoon.

Btw bij eten in je zaak: 9% op het bord, 21% in het glas

Een gast aan tafel negen bestelt schnitzel, een cola en een pils. Op je bon staan twee tarieven. De schnitzel is 9%. De cola is ook 9%, want alcoholvrije drank telt als voedingsmiddel. Het pilsje is 21%.

De grens ligt heel precies, en het is de moeite waard om hem uit je hoofd te kennen:

Bier met meer dan 0,5% alcohol valt onder 21%. Bier tot en met 0,5% valt onder 9%.
Andere dranken met meer dan 1,2% alcohol vallen onder 21%. Tot en met 1,2% is het 9%.

Dat betekent dat een 0.0-biertje uit dezelfde koeling, in hetzelfde glas, met hetzelfde schuim, een ander btw-tarief heeft dan de pils ernaast. Wijn, gin-tonic en cocktails zitten altijd op 21%.

Dan de mixdrank, waar veel zaken de fout in gaan. Verkoop je wodka-cola, dan mag je alleen splitsen in 21% over de wodka en 9% over de cola als je beide onderdelen ook los verkoopt én de prijs van de mixdrank gelijk is aan de som van die losse prijzen. Voldoe je daar niet aan, dan geldt 21% over het hele glas — tenzij het drankje 1,2% alcohol of minder bevat.

Hetzelfde speelt bij arrangementen: een bruiloft, een borrelarrangement, een vergaderdag met onbeperkt drinken. Het alcoholdeel moet je apart tegen 21% aangeven, en rechters zijn hier streng in. Bedenk geen eigen verdeelsleutel die toevallig goed uitkomt. Laat je splitsing één keer nakijken door je boekhouder en leg vast hoe je hem hebt berekend.

Btw bij afhalen: waarom warm of koud in Nederland niets uitmaakt

In het Verenigd Koninkrijk bestaat een beroemde test voor warm eten, met vijf voorwaarden en eindeloze discussies over afkoelende rotisseriekip. In Nederland heb je dat niet nodig. Een voedingsmiddel is een voedingsmiddel.

Een warme portie friet: 9%. Een koud broodje: 9%. Een ijsje, een zak chips, een reep chocola, een stuk taart in een doosje: allemaal 9%. Je hoeft niet te weten of iets verwarmd is, hoe het verpakt is of wat er op je krijtbord staat.

Dat maakt afhalen in Nederland administratief simpel, maar het haalt ook een misverstand onderuit dat je nog vaak hoort: afhalen is niet goedkoper vanwege de btw. Het tarief is gelijk. Wat wél verschilt zijn je kosten — geen bediening, geen afwas, geen bezette tafel — en dáár zit je margeverschil.

Let ook op de verbruiksbelasting op alcoholvrije dranken. Dat is een aparte belasting op frisdrank, sappen en mineraalwater, los van de btw, en die zit meestal al verwerkt in je inkoopprijs. Vraag je leverancier of je boekhouder hoe dat bij jou loopt; het is geen btw en hoort niet in je btw-aangifte thuis.

Wat altijd 21% blijft

Sommige dingen krijgen nooit het lage tarief, in je zaak niet en over de toonbank ook niet:

Alcoholische dranken — bier boven 0,5% en andere dranken boven 1,2%
Tabak en sigaretten
Logies: hotelkamers, B&B's, vakantiewoningen (sinds 1 januari 2026)
Zaalhuur, entree, garderobe en muziek
Non-food: servies, mokken, tassen, cadeauartikelen en andere merchandise

Een koud broodje kaas om mee te nemen is dus 9%, en het blikje bier ernaast 21%. Eén zakje, twee tarieven. Zitten die op je kassa onder dezelfde knop, dan draag je btw af die je niet verschuldigd was — of je bent btw schuldig die je nooit hebt geïnd.

Btw bij bezorgen: twee rekeningen, twee tarieven

Hier gaan de meeste ondernemers onderuit, dus laten we het uit elkaar halen.

Het eten houdt zijn eigen tarief. Bezorgen maakt eten niet ineens tot een dienst met 21%. Een maaltijd die je bezorgt blijft 9%, precies zoals aan tafel. De bezorgscooter verandert niets aan het product.

Je eigen bezorgkosten volgen het tarief van wat je bezorgt. Bezorg je alleen eten, dan zijn de bezorgkosten 9%. Zitten er producten met verschillende tarieven in dezelfde tas, dan reken je de btw over de bezorgkosten naar rato van de bedragen. Een voorbeeld: €30 aan eten (9%), €10 aan bier (21%) en €4 bezorgkosten. Dan valt €3 van die bezorgkosten onder 9% en €1 onder 21%. Je kassa moet dat automatisch kunnen doen, anders gaat het bij elke drukke vrijdag mis.

Platformkosten zijn altijd 21%. De commissie die Thuisbezorgd.nl of Uber Eats jou in rekening brengt is een dienst aan jouw bedrijf en valt onder het standaardtarief. Dat staat volledig los van de btw op het eten. Ben je btw-plichtig, dan kun je die btw normaal gesproken als voorbelasting terugvragen — maar het tarief op de maaltijd verandert niet omdat er een app tussen zat.

Dat laatste punt telt zwaarder dan het klinkt. Platformcommissie eet al 15 tot 30% van de bestelling op voordat de btw überhaupt in beeld komt — we hebben het hele plaatje doorgerekend in de echte rekensom van bezorgen via derden. Ga je daar bovenop ook nog de btw verkeerd doen, dan wordt een dun kanaal een verliesgevend kanaal.

Nu actueel: btw op logies naar 21% sinds 1 januari 2026

Dit is het beste actuele voorbeeld van dezelfde gast die twee tarieven meeneemt.

Sinds 1 januari 2026 geldt het verlaagde tarief niet meer voor logies. Overnachten in een hotel, pension, B&B, vakantiewoning, gemeubileerde stacaravan of safaritent valt nu onder 21% btw, of de gast nu rechtstreeks boekt of via een platform. De belangrijkste punten:

Het tarief op logies is 21%, was 9%
Kamperen blijft 9%: het verhuren van een kale plek waar de gast zijn eigen tent, caravan of camper op zet
Een gemeubileerde accommodatie óp een camping valt níet onder kamperen en gaat dus naar 21%
Voor de overgang telt het moment van de overnachting, niet het moment van betalen of factureren

Draai je een hotel met een restaurant, dan staat er nu dus 21% op de kamer en 9% op het ontbijt. Die twee moet je splitsen, en dat is precies waar het spannend wordt. De splitsing moet marktconform zijn: verkocht je eerst een overnachting voor €100 en een ontbijt voor €20, dan kun je dat niet ineens omkatten naar €70 kamer en €50 ontbijt omdat dat gunstiger uitpakt. De Belastingdienst kijkt naar wat een losse prestatie in de markt waard is.

Werk je met arrangementen waarin overnachting, ontbijt, diner en drank door elkaar lopen, leg je verdeling dan vóóraf voor aan de Belastingdienst of laat hem door je accountant onderbouwen. Achteraf discussiëren over een verdeelsleutel is een dure manier om gelijk te krijgen.

Horeca-btw in Europa (2026)

Tarieven schuiven voortdurend, en dit jaar bewogen er drie tegelijk. Dit is ongeveer hoe het ervoor staat:

Land	Eten in de zaak	Eten om mee te nemen	Drank
Nederland	9%	9%	9% alcoholvrij, 21% alcohol
Duitsland	7% (sinds 1 jan 2026)	7%	19%
Ierland	9% (sinds 1 juli 2026)	9% warm afhaal	23%
Verenigd Koninkrijk	20%	0% koud, 20% warm	20%
Frankrijk	10%	10% direct, 5,5% verpakt voor later	20% op alcohol
Spanje	10%	10%	10% bij bediening
Italië	10%	10%	10% bij bediening
Polen	8%	8%	23%

Twee wijzigingen zijn het waard om iets beter te kennen, zeker als je vlak bij de grens zit of met buitenlandse leveranciers werkt:

Duitsland verlaagde de btw op restaurantvoedsel per 1 januari 2026 van 19% naar 7%, en dit keer permanent. Daarmee verdween ook de bekendste btw-vraag van het land. Jarenlang bepaalde "zum hier essen oder zum mitnehmen?" of je 19% of 7% betaalde. Nu is eten in beide gevallen 7%. Drank bleef op 19%, dus daar loopt de scheidslijn nu net als bij ons: door het glas.

Ierland ging per 1 juli 2026 van 13,5% naar 9% op horecadiensten, en dat tarief zou tot eind 2030 moeten blijven staan. Het geldt voor restaurants, catering, warm afhaalmaaltijden en het eetgedeelte van hotels — maar niet voor de kamers. Drank blijft daar op 23%.

Tarieven en regels veranderen snel en de kleine lettertjes verschillen per land. Gebruik deze tabel als kaart, niet als juridisch antwoord, en check je eigen situatie bij de Belastingdienst of bij een accountant die horeca doet.

Drank is de tweede valkuil

Kijk nog eens naar die laatste kolom. In bijna elk land loopt de drankkolom niet gelijk met de etenskolom. Dat is met opzet zo gemaakt, en het is de stille margekiller voor cafés en lunchrooms.

Een bruin café verkoopt bitterballen voor 9% en pils voor 21%. Een lunchroom verkoopt tosti's voor 9% en koffie ook voor 9%, maar de wijn bij de lunch weer voor 21%. Twee zaken in dezelfde straat, twee compleet andere btw-verhoudingen.

Ben je vooral een drankzaak, dan zit het grootste deel van je omzet in het hoge tarief terwijl je keuken in het lage zit. Bij een lunchroom is het precies andersom. Alles op één gemiddeld tarief gooien is de snelste manier om je btw-aangifte fout te doen. Splits het bij de kassa en stop met schatten.

Zes grijze gebieden die echte btw-naheffingen opleveren

Het 0.0-biertje. Bier tot en met 0,5% alcohol is 9%, daarboven 21%. Twee tapkranen naast elkaar, twee tarieven. Zet ze niet onder dezelfde knop.
De mixdrank. Wodka-cola mag je alleen splitsen als je beide onderdelen los verkoopt én de prijs de som van die losse prijzen is. Anders geldt 21% over het hele glas.
Het arrangement. Onbeperkt drinken bij een bruiloft of personeelsfeest: het alcoholdeel moet naar 21%. Verdeel realistisch, of de Belastingdienst doet het voor je.
Ontbijt in de kamerprijs. Sinds 1 januari 2026 is de kamer 21% en het ontbijt 9%. Je splitsing moet aansluiten bij wat die onderdelen los kosten.
Toeslagen en fooien. Een verplichte toeslag hoort bij de prestatie waar hij bij past en volgt dat tarief. Een echt vrijwillige fooi valt buiten de btw. Alleen één van die twee voelt voor de gast als een keuze — lees het samen met hoe je de rekening splitst, waar dit steeds terugkomt.
De KOR-grens. De kleineondernemersregeling loopt tot €20.000 omzet per kalenderjaar. Ga je daaroverheen, dan moet je vanaf dat moment btw rekenen. Voor een zaak die groeit is dat een datum in je agenda, geen verrassing achteraf.

Wat dit betekent voor je menuprijzen

Omdat eten in Nederland zowel aan tafel als in de afhaaltas 9% is, heb je het prijsverschil tussen die twee kanalen niet nodig om de btw te dekken. Je echte keuze ligt ergens anders: bij drank en bij bezorgen.

Dezelfde prijs overal. €12,50 of de gast nu aan tafel zit of het meeneemt. Simpel, eerlijk in de ogen van de gast, en makkelijk uit te leggen. Wat het kost: bezorgen via een platform levert je bij dezelfde prijs veel minder op, want daar gaat 15 tot 30% commissie vanaf plus 21% btw over die commissie.

Aparte prijs per kanaal. Een iets hogere prijs op je bezorgplatform dan aan tafel, precies genoeg om die commissie op te vangen. Veel zaken doen dit inmiddels en gasten kennen het. Het beschermt je marge, maar alleen als je menukaart, je kassa en je online bestelpagina hetzelfde zeggen — anders sta je het verschil uit te leggen aan een geïrriteerde gast bij de toonbank.

Er is nog een derde optie, die eigenlijk de tweede is in vermomming: houd overal dezelfde prijs en accepteer dat afhalen simpelweg je beste kanaal is. Dat is een prima strategie, zolang het een beslissing is en geen ongelukje. Denk je toch na over je prijzen, lees dan eerst waar hogere prijzen de gevoelswaarde beginnen te raken voordat je één cijfer verandert.

Eén regel is niet optioneel: prijzen richting consumenten moeten inclusief btw zijn. Op de kaart, op je website, op je bezorgpagina, overal.

Je administratie op orde houden

De praktijk is eenvoudiger dan de regels.

Geef elk product één keer goed het juiste btw-tarief — eten 9%, alcoholvrije drank 9%, alcohol 21%, non-food 21%. Doe het één keer, doe het netjes.
Maak het kanaal een echt veld op de bestelling, geen notitie. In de zaak, afhalen en bezorgen moeten los van elkaar op de bon en in je rapportage staan. Het tarief is dan wel gelijk, je marge per kanaal is dat niet.
Laat je kassa de bezorgkosten automatisch splitsen als er twee tarieven in dezelfde tas zitten. Handmatig naar rato rekenen op een drukke avond gaat gewoon fout.
Zet de btw-uitsplitsing op de bon, netjes per tarief. Je boekhouder heeft hem nodig en de inspecteur vraagt erom.
Loop het na bij elke tariefwijziging. Logies ging deze januari omhoog. Wie bij jou over het menu gaat, hoort elk jaar in januari even te controleren of er iets is veranderd.

De manier waarop het misgaat is nooit spectaculair. Het is een zaak met één knop "eten" en één vast tarief, achttien maanden lang stilletjes verkeerd, ontdekt tijdens een controle met rente erbovenop.

Extra voor Nederlandse ondernemers: KOR, aangifte en de horeca-aftrekbeperking

Drie dingen die specifiek voor jou gelden en die je terugziet in echte euro's.

De kleineondernemersregeling (KOR). Blijf je onder €20.000 omzet per kalenderjaar, dan kun je meedoen aan de KOR. Je rekent dan geen btw aan je klanten, je doet geen btw-aangifte, maar je mag ook geen btw op je kosten en investeringen terugvragen. Voor een foodtruck of een kleine koffiehoek kan dat prettig zijn. Voor een zaak die een keuken inricht of veel inkoopt is het meestal ongunstig, want juist die voorbelasting is veel geld. Reken het door met je boekhouder voordat je je aanmeldt.

Je btw-aangifte. De meeste horecazaken doen aangifte per kwartaal, sommige per maand. Je krijgt van de Belastingdienst te horen welk tijdvak voor jou geldt. Zorg dat je kassa een omzetoverzicht per btw-tarief kan uitdraaien voor precies dat tijdvak, dan is de aangifte een kwestie van overtypen in plaats van uitzoeken.

De horeca-aftrekbeperking. Dit is de Nederlandse variant van "waar eet de gast het". Btw op eten en drinken dat in een horecagelegenheid wordt genuttigd, is voor je zakelijke gast níet aftrekbaar. Een bedrijf dat bij jou luncht kijkt dus naar de prijs inclusief btw, punt. Alleen als ze de kosten doorbelasten aan een derde en daar btw over rekenen, ligt het anders. Ook voor je eigen personeelsconsumpties gelden grenzen aan wat je mag aftrekken — vraag je boekhouder naar het exacte bedrag per medewerker per jaar, want dat wordt geïndexeerd.

Andere machinerie dan in het buitenland, hetzelfde gevoel: de overheid belast de kale boodschappen licht en alles eromheen gewoon. Twijfel je over jouw situatie, check het bij de Belastingdienst of bij een accountant die horeca doet, en niet bij een samenvatting op internet.

Veelgestelde vragen

Is afhalen goedkoper qua btw dan in de zaak eten? Nee. In Nederland is eten een voedingsmiddel en dus 9%, of de gast nu aan tafel zit, het meeneemt of het laat bezorgen. Het verschil zit in je kosten — geen bediening, geen afwas, geen bezette tafel — niet in de btw.

Hoeveel btw zit er op afhaalmaaltijden? 9% op het eten en op alcoholvrije drank. Zit er alcohol bij, dan is dat deel 21%. Eén zakje kan dus twee tarieven bevatten.

Maakt het uit of het eten warm of koud is? Nee. Nederland kent geen aparte test voor warm eten zoals het Verenigd Koninkrijk. Warme friet en een koud broodje vallen allebei onder 9%, ongeacht de verpakking of hoe je het aanprijst.

Bereken ik btw over bezorgkosten? Ja. Je eigen bezorgkosten volgen het tarief van wat je bezorgt. Alleen eten: 9%. Zit er ook drank met 21% in de tas, dan verdeel je de bezorgkosten naar rato van de bedragen.

Wordt eten een dienst met 21% zodra ik het bezorg? Nee. Het eten blijft een voedingsmiddel met 9%. Wat wél 21% is, is de commissie die een bezorgplatform bij jou in rekening brengt; die btw kun je normaal gesproken als voorbelasting terugvragen.

Welk btw-tarief geldt voor alcoholvrij bier? Bier met 0,5% alcohol of minder valt onder 9%. Bier daarboven onder 21%. Voor andere dranken ligt de grens op 1,2% alcohol.

Wat is er per 1 januari 2026 veranderd voor hotels? Logies ging van 9% naar 21%. Kamperen op een kale plek blijft 9%, maar een gemeubileerde accommodatie op een camping niet. Het ontbijt blijft 9%, dus je moet kamer en ontbijt marktconform splitsen.

Hoe zit het met een mixdrank zoals wodka-cola? Splitsen in 21% en 9% mag alleen als je beide onderdelen ook los verkoopt en de prijs van de mixdrank gelijk is aan de som daarvan. Zo niet, dan geldt 21% over het hele glas, tenzij het drankje 1,2% alcohol of minder bevat.

Zit er btw op fooi? Op een echt vrijwillige fooi niet, die valt buiten de btw. Een verplichte toeslag hoort bij de prestatie waar hij bij past en krijgt hetzelfde tarief.

Wanneer moet ik btw gaan rekenen als ik de KOR gebruik? Zodra je omzet boven €20.000 in een kalenderjaar uitkomt. Vanaf die transactie reken je weer btw en doe je weer aangifte. Meld het op tijd bij de Belastingdienst, dan voorkom je een correctie achteraf.

Dit is de kern van btw in de horeca: het wordt pas simpel als je stopt met denken in gerechten en begint te denken in producten. Eten en alcoholvrije drank zijn voedingsmiddelen, en die zijn 9% waar de gast ze ook opeet. Alcohol, logies, zaalhuur en spullen zijn dat niet, en die zijn 21%. Verder is het vooral een kwestie van je kassa één keer goed instellen.

Doe deze week drie dingen. Controleer of elk product op je kassa het juiste tarief heeft, inclusief je 0.0-bieren en je mixdranken. Zorg dat bezorgkosten automatisch worden gesplitst als er twee tarieven in één bestelling zitten. En run je een zaak met kamers erboven, kijk dan of je splitsing tussen logies en ontbijt sinds januari klopt.

Leg het daarna nog één keer naast je accountant of de Belastingdienst. In drie landen bewogen de tarieven dit jaar al, en het enige wat vervelender is dan btw betalen, is hem twee keer betalen.