Wat kost het om een koffiezaak te beginnen: alle startkosten op een rij (2026)
Een kleine koffiezaak beginnen kost in Nederland €110.000 tot €400.000 in 2026. Een koffiekar of bakfiets kost €12.000 tot €35.000. Het verschil tussen die twee bedragen zit niet in de espressomachine — het zit in de verbouwing en in de huur die je maandenlang betaalt voordat je één kop koffie verkoopt.
Kort samengevat. Je grootste post is de verbouwing, niet de apparatuur. Je op één na grootste post is het geld dat wegloopt terwijl de deur nog dicht is. De meeste mensen die zonder geld komen te zitten, hebben niet te veel aan spullen uitgegeven. Ze hadden de verbouwing begroot en de zes maanden erna vergeten. Hieronder staat elke regel, met echte Nederlandse prijzen van 2026, drie complete begrotingen en de break-evenberekening.
Wat kost het om een koffiezaak te beginnen?
Dat hangt volledig af van de vorm die je kiest. Dit is de grootste kostenbeslissing die je neemt, en je neemt hem voordat je iets koopt.
| Vorm | Realistische totaalkosten | Tijd tot opening |
|---|---|---|
| Koffiekar of bakfiets | €12.000–€35.000 | 2–4 maanden |
| Koffiebus of verbouwde bestelbus | €35.000–€85.000 | 3–6 maanden |
| Kiosk in een bestaand gebouw | €40.000–€100.000 | 3–5 maanden |
| Kleine zaak in een bestaand horecapand (70–110 m²) | €110.000–€230.000 | 4–8 maanden |
| Kleine zaak in een casco ruimte | €220.000–€400.000 | 8–14 maanden |
| Lunchroom met warme keuken (150–200 m²) | €350.000–€700.000 | 10–18 maanden |
Een bestaand horecapand betekent dat er al een café, lunchroom of restaurant zat. De afvoer, de vetafscheider, de afzuiging en het toilet zijn er al. En, minstens zo belangrijk in Nederland: het pand heeft al een horecabestemming in het omgevingsplan. Dat ene punt kan €80.000 van je verbouwing halen. Moet je kiezen tussen een mooie casco winkelruimte en een lelijk oud eetcafé? Neem het eetcafé en steek €15.000 in verf.
Check dat bestemmingsverhaal altijd zelf bij de gemeente, en doe het vóórdat je tekent. Staat er "detailhandel" in plaats van "horeca" op je adres, dan moet je het gebruik laten wijzigen, en dat is geen formaliteit — het kost maanden, het kost leges, en het kan gewoon geweigerd worden omdat de buurt al genoeg horeca heeft.
Neem je een lopende zaak over, dan komt er nog een post bij die je in buitenlandse artikelen nooit tegenkomt: de overnamesom. Die bestaat uit de inventaris (meestal €20.000–€60.000, tegen taxatiewaarde) plus goodwill. De vuistregel voor goodwill is vier tot vijf keer de nettowinst. Draait de zaak geen winst, dan is de goodwill nul en betaal je alleen de inventaris. Laat de cijfers van de vorige eigenaar altijd door je boekhouder nakijken voordat je een bedrag noemt.
Verbouwing: de post die alles bepaalt
Een casco ruimte inrichten als koffiezaak kost in 2026 €1.500 tot €2.500 per m². Een ruimte van 80 m² komt dan uit op €120.000 tot €200.000. Neem je een bestaand horecapand over waar de installaties nog werken, dan zakt dat naar €600 tot €1.200 per m² — €48.000 tot €96.000 voor dezelfde vloeroppervlakte. In Amsterdam en Utrecht mag je daar zo'n 15% bovenop rekenen.
Waar dat geld naartoe gaat:
- Water en afvoer — spoelbak, handenwasbak, uitstortgootsteen, vloerputten: €6.000–€18.000
- Vetafscheider (veel gemeenten en waterschappen eisen die zodra je een keukenafvoer hebt): €2.500–€7.500 geplaatst, plus €150–€350 per leegzuigbeurt
- Elektra — een tweegroeps espressomachine wil meestal krachtstroom, 400V. Tel daar de filterkoffiemachine, de ijsmachine en de koelingen bij op en je verzwaart vaak de hele groepenkast: €1.500–€5.000
- Ventilatie en klimaat: €5.000–€15.000
- Toiletten — sinds 2024 is de regel versoepeld: een integraal toegankelijk toilet is pas verplicht als je alcohol schenkt én meer dan 150 m² gebruiksoppervlakte hebt. Daaronder volstaat een gewoon toilet. Er een inbouwen in een oud pand kost alsnog: €6.000–€18.000
- Vloer, wanden, plafond en schilderwerk: €12.000–€45.000
- Ontwerp, bouwtekeningen en constructieadvies: €2.000–€12.000, of reken 8% tot 12% van je bouwsom voor een echt interieurontwerp
- Leges voor de omgevingsvergunning: €500–€5.000, afhankelijk van je bouwsom en je gemeente
Eén keuze op je kaart verandert dit bedrag enorm. Verkoop je espresso, koude broodjes en gebak dat je opwarmt in een oven zonder afvoer, dan volstaat een lichte kap of recirculatie: €250 tot €1.500. Zet je er een bakplaat, een frituur of open vuur bij, dan heb je een echte afzuiginstallatie nodig: €12.000 tot €30.000. Bij een open keuken met een grill loopt dat op tot €25.000 à €60.000. En zitten er woningen boven of naast je, dan eist de gemeente er vaak nog ontgeuring bij. Dat is in Nederland de stille budgetkiller. Bepaal je eetkaart dus vóórdat je het huurcontract tekent, niet erna.
De bar, de achterwand en de kasten worden apart geoffreerd en verrassen iedereen. Horecawaardig maatwerk kost €1.500 tot €3.000 per strekkende meter, dus een koffiebar van vijf à zes meter komt op €8.000 tot €18.000. Tel je de rest van het meubilair mee, dan zit je op €14.000 tot €28.000. Een lokale meubelmaker is meestal 25% tot 40% goedkoper dan een gespecialiseerde horeca-inrichter op precies dezelfde tekening.
Twee dingen die elke aannemer je zal beamen. Reken 20% onvoorzien boven op elke offerte — dat is geen pessimisme, dat is de standaard in de horecabouw. En weet dat bouwen in Nederland hard duurder wordt: de bouwkosten stegen in 2026 met ongeveer 5% ten opzichte van vorig jaar, en sinds 2020 met ruim 33%. Een offerte uit 2024 is vandaag zo'n 10% te laag.
Apparatuur: wat een echte koffiebar kost
Dit is het leuke deel, en het is kleiner dan je denkt. Hieronder een werkende bar met een tweegroeps machine, nieuw tegenover tweedehands. Alle bedragen zijn exclusief btw — die krijg je als ondernemer terug.
| Onderdeel | Nieuw | Tweedehands of budget |
|---|---|---|
| Tweegroeps espressomachine | €7.000–€22.000 | €3.500–€10.000 |
| Koffiemolens (2: regulier en decaf) | €2.800–€9.000 | €1.200–€3.500 |
| Filterkoffiemachine | €1.500–€4.000 | €600–€1.800 |
| Molen voor filterkoffie | €900–€3.000 | €450–€1.200 |
| Waterontharder en filter | €700–€3.000 | €700–€1.400 |
| Onderbouwkoelingen (2) | €2.000–€5.000 | €1.000–€2.500 |
| IJsblokjesmachine | €1.800–€4.500 | €900–€2.200 |
| Gekoelde gebaksvitrine | €2.000–€7.000 | €1.000–€3.000 |
| Blender (stil, professioneel) | €900–€2.200 | €450–€1.000 |
| Onderbouw vaatwasser | €2.200–€6.000 | €1.200–€2.800 |
| RVS spoelbakken en werkbank | €1.200–€3.500 | €600–€1.500 |
| Klein materiaal: melkkannen, tamper, weegschalen, knock box | €1.200–€3.500 | €800–€1.800 |
| Totaal | €24.200–€72.700 | €12.400–€32.700 |
Een paar echte prijzen, zodat je jezelf in die bandbreedte kunt plaatsen. Een Nuova Simonelli Appia Life tweegroeps kost bij Nederlandse leveranciers ongeveer €7.000 tot €9.000. Een La Marzocco Linea PB tweegroeps zit rond €17.000 tot €21.000. Een Victoria Arduino Black Eagle of een Slayer duwt je richting €22.000 tot €28.000. Bij molens kost een Mahlkönig E65S GbW ongeveer €3.600 en een Mythos 2 rond €4.400, terwijl een Fiorenzato F64 Evo eerlijk werk doet voor zo'n €1.400.
En dan de typisch Nederlandse route: bruikleen via een koffiebranderij. Vrijwel elke branderij zet je machine en molen gratis neer als je een afnamecontract tekent, meestal een minimumafname per maand voor twee tot vijf jaar. Je investering gaat naar nul, je bonenprijs gaat omhoog en je zit vast aan één leverancier. Reken het één keer door: kosten je bonen daardoor €4 per kilo meer en draai je 30 kilo per maand, dan betaal je €1.440 per jaar voor een machine van €8.000. Bij een contract van vijf jaar heb je hem twee keer betaald zonder dat hij ooit van jou wordt. Draai je minder dan 25 kilo per maand, dan is bruikleen vaak juist wél verstandig, want je houdt je startbudget vrij. Vraag altijd de bonenprijs op mét én zonder machine, en vergelijk die twee.
De harde waarheid over merken: je gast proeft het verschil tussen een machine van €20.000 en een van €9.000 niet. Je barista wel, en je onderhoudsrekening ook. Koop de machine uit het middensegment, steek het verschil in een molen die zijn dosering vasthoudt, en zet de rest op de bank. Een constante molen zie je veel duidelijker terug in de kop dan het merk op de ketel.
Waterontharding is de post die mensen schrappen, en dat is precies de verkeerde. Nederlands leidingwater is in grote delen van het land hard tot zeer hard. Kalk vreet aan je ketel en verandert een machine van €12.000 binnen twee jaar in een reparatie van €3.500. De waterhardheid op jouw adres staat gratis op de site van je drinkwaterbedrijf — Vitens, Brabant Water, Dunea, PWN, Evides. Zoek dat getal op en kies je filter daarop.
Tweedehands kopen is prima voor koelingen, spoelbakken, ijsmachines en klein materiaal. Wees voorzichtig met espressomachines. Een gereviseerde machine van een echt servicebedrijf mét garantie is een goede deal voor 50% tot 60% van nieuw. Een machine van Marktplaats zonder onderhoudshistorie is een lot uit een loterij van €5.000.
Vergunningen, regels en verzekeringen
Dit verschilt in Nederland vooral per gemeente, niet per provincie. Behandel de bedragen hieronder als planningsgetallen en bel je gemeente vroeg — het liefst voordat je iets tekent. Reken op €2.000 tot €8.000 voor het hele pakket vóór de opening.
- Inschrijven bij de KvK: eenmalig ongeveer €80. Je btw-nummer en btw-id krijg je daarna automatisch van de Belastingdienst, gratis
- Rechtsvorm: een eenmanszaak kost je verder niets. Een BV oprichten bij de notaris kost €500–€1.500. Kies pas voor een BV als je winst structureel hoog uitkomt of als je met meerdere eigenaren start — laat je boekhouder de grens uitrekenen, want die verschuift elk jaar
- Omgevingsvergunning voor verbouwen of het gebruik van het pand wijzigen: leges €500–€5.000
- Exploitatievergunning van de gemeente: €150–€1.500. Niet elke gemeente eist er een — Amsterdam, Rotterdam en Utrecht wel, veel kleinere gemeenten niet
- Terrasvergunning plus precariobelasting: €100–€600 voor de vergunning, en in de grote steden daarbovenop een bedrag per m² per seizoen voor de grond zelf
- Reclamevergunning voor je gevelbord: €100–€500
- Gebruiksmelding brandveilig gebruik: gratis, maar verplicht zodra er meer dan vijftig personen tegelijk in je zaak kunnen
- Alcoholwetvergunning, alleen als je wijn of bier gaat schenken: enkele honderden euro's, plus een diploma Sociale Hygiëne
- Melding bij de NVWA en de Hygiënecode voor de Horeca: de melding zelf is gratis, maar je bent verplicht volgens die hygiënecode te werken. Dat is de Nederlandse invulling van HACCP: temperaturen loggen, schoonmaakschema's, houdbaarheid registreren. De code koop je bij KHN of krijg je bij je lidmaatschap
- Huurcontract laten nakijken door een horecajurist: €400–€1.500
Die laatste is het best bestede geld in dit lijstje. Een koffiezaak valt onder 290-bedrijfsruimte, en dat betekent vijf jaar plus automatisch nog eens vijf jaar. Die bescherming werkt in je voordeel: de verhuurder kan je er tussentijds niet zomaar uit zetten, moet twaalf maanden van tevoren opzeggen en heeft na vijf jaar maar twee wettelijke gronden om dat te doen. Maar het snijdt aan twee kanten, want jij zit er ook aan vast, en vraagt de verhuurder een persoonlijke borgstelling naast je BV, dan sta je privé garant. Twee uur van een jurist kan een clausule schrappen die je €40.000 had gekost.
Nog twee dingen uit die wet die je moet kennen. Na elke termijn van vijf jaar kunnen jij én de verhuurder de huurprijs door de rechter laten aanpassen naar het markttarief. En je mag je huurcontract via de rechter laten overdragen aan een opvolger als je de zaak verkoopt — dat is precies het mechanisme dat goodwill in Nederland verkoopbaar maakt.
Verzekeringen voor een kleine zaak kosten €1.800 tot €5.000 per jaar. Een bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering hoort er altijd bij. Daarnaast verzeker je je inventaris en goederen, en meestal ook bedrijfsschade en rechtsbijstand. Vraag expliciet naar dekking voor machinebreuk — die is goedkoop en dekt precies je espressomachine.
Neem je personeel aan, dan komt de grootste post erbij: in Nederland moet je een zieke medewerker twee jaar lang doorbetalen. Daar dek je je tegen in met een verzuimverzekering, en die kost een paar procent van je loonsom per jaar. Bij een loonsom van €120.000 praat je al snel over enkele duizenden euro's. Dit is de post waar Nederlandse starters het vaakst overheen lezen.
Tarieven en regels veranderen elk jaar, en de leges verschillen echt per gemeente. Check de actuele bedragen bij je gemeente, bij de KvK en bij een boekhouder voordat je je begroting vastzet.
Huur, waarborgsom en de maanden dat je voor niets betaalt
Horecahuur ligt in 2026 op €150 tot €350 per m² per jaar in de meeste middelgrote steden, op €200 tot €500 in de betere straten van Amsterdam, Utrecht, Rotterdam en Den Haag, en op €75 tot €200 in kleinere plaatsen. De echte A1-winkelstraten zitten op €800 tot €2.500 per m² en zijn voor een koffiezaak simpelweg niet te betalen.
Boven op de kale huur komen servicekosten van €15 tot €50 per m² per jaar, plus gemeentelijke heffingen, het gebruikersdeel van de OZB en de waterschapslasten — samen nog eens €8 tot €25 per m². Reken erop dat je totale huisvestingslast 25% tot 40% hoger ligt dan de kale huur op de advertentie. En let op: horecahuur is bijna altijd btw-belast, dus je betaalt 21% btw over de huur. Die krijg je terug, maar hij loopt wel eerst door je kasstroom.
Een ruimte van 80 m² voor €220 per m² plus €30 servicekosten kost €20.000 per jaar — ongeveer €1.667 per maand. Verhuurders vragen standaard een waarborgsom of bankgarantie van drie maanden huur inclusief btw, en van een starter zonder trackrecord soms zes. Tel de eerste maand vooruit erbij en er gaat op dag één €8.100 tot €14.100 de deur uit. Kies je voor een bankgarantie in plaats van een waarborgsom, dan rekent de bank ongeveer 1,25% tot 1,5% per jaar over het garantiebedrag, met een minimum per maand, en blokkeert ze het geld alsnog. Voor een starter is dat zelden gunstiger.
Reken ook op de makelaarscourtage, meestal een tot twee maanden huur plus btw, en op €500 tot €2.000 per nieuwe aansluiting voor water, stroom en internet.
Dan komt het deel dat niemand begroot. Vergunningen, verbouwing en keuringen kosten je drie tot zes maanden, en je betaalt over elke maand huur. Dat is €5.000 tot €10.000 aan huur tegenover €0 omzet.
Twee dingen om hard over te onderhandelen, vóórdat je tekent:
- Een huurvrije periode tijdens de verbouwing. Drie tot zes maanden is normaal in Nederland. Vraag erom. Veel verhuurders geven het liever weg dan dat ze een huurder verliezen.
- Een investeringsbijdrage van de verhuurder. Minder gebruikelijk dan een huurvrije periode, maar bij een pand dat al even leegstaat zeker bespreekbaar: €100 tot €400 per m² richting je verbouwing. Op 80 m² is dat €8.000 tot €32.000 dat iemand anders betaalt. Het wordt vrijwel nooit uit zichzelf aangeboden.
Let ten slotte op de indexering. Bij bedrijfsruimte geldt geen wettelijk maximum, dus je huur beweegt gewoon mee met de consumentenprijsindex — in 2026 kwam dat neer op ongeveer 2,5% tot 3,5% per jaar. Over tien jaar tikt dat flink aan, dus reken het in je meerjarenbegroting mee.
Houd huur plus servicekosten onder 10% van je verwachte omzet. De gemeten horeca zit gemiddeld rond 7%. Onder 8% zit je comfortabel. Boven 12% werk je voor je verhuurder.
Kassa, betalen en techniek
Techniek is een kleine post bij de opening en een blijvende post daarna, dus kijk naar allebei.
- Hardware per kassa: €500–€2.000 voor tablet, standaard, kassalade en bonprinter. De meeste kleine zaken hebben er één nodig, drukke twee
- Kassasoftware: €0–€150 per maand per kassa. Dit is de enige regel hier die eerlijk €0 kan zijn — een paar aanbieders rekenen niets voor de software zelf. We hebben de hele markt uitgesplitst in onze gids over wat een kassasysteem voor de horeca kost, en legden uit wat "gratis kassa" precies betekent voor een klein café
- Pinbetalingen: hier is Nederland veel goedkoper dan wat je in Amerikaanse artikelen leest. Een pintransactie kost een paar cent, plus zo'n €20 tot €35 per maand huur voor de betaalautomaat. Creditcards kosten wel een percentage, maar die zie je in een koffiezaak weinig. Alles bij elkaar zit een kleine zaak op €150 tot €400 per maand — geen tienden van je omzet, zoals in de Verenigde Staten
- Muziekrechten: Buma/Stemra en Sena zijn allebei verplicht zodra je muziek draait, en samen kosten ze een kleine zaak enkele honderden euro's per jaar. Belangrijk: een abonnement op Spotify Business of Soundtrack Your Brand vervangt dit niet in Nederland. Je betaalt Buma en Sena daar bovenop. Dat is een van de vaakst gemaakte fouten van nieuwe zaken
- Internet: €40–€90 per maand voor een zakelijke lijn
- Weegschaal, labelprinter en een menubord: €400–€3.000, afhankelijk van of je digitaal gaat
Openingsvoorraad en loonkosten vóór de opening
De openingsvoorraad voor een kleine zaak kost €3.500 tot €6.000.
Koffie is daar het kleinste deel van. Een zaak die 150 kopjes per dag draait, gebruikt ruwweg 12 tot 18 kilo bonen per week. Bij een Nederlandse branderij koop je speciality bonen in voor €16 tot €30 per kilo, dus twee weken openingsvoorraad kost je €400 tot €1.000. De rest — melk, siropen, bekers, deksels, gebak, schoonmaakmiddelen, retailzakken — is de andere €3.000 tot €5.000.
Eén Nederlandse regel voel je meteen in die voorraad. Sinds 2024 mag je wegwerpbekers niet meer zomaar gebruiken voor gasten die in je zaak blijven zitten: ter plaatse serveer je in herbruikbaar servies, tenzij je een goed geregeld inzamel- en recyclingsysteem hebt. Voor meenemen mag de wegwerpbeker wel, maar je bent verplicht er apart een bedrag voor te rekenen. Reken dus op €600 tot €1.500 aan echt servies, glazen en een extra vaatwasserlade die in geen enkel buitenlands artikel staat. Check de actuele invulling van die regels bij de Rijksoverheid of bij KHN, want ze zijn de afgelopen jaren een paar keer bijgesteld.
En dan het loon vóór de omzet. Je hebt twee tot vier barista's nodig die één tot twee weken zijn ingewerkt voordat je opengaat: shots afstellen, de kaart leren, proefdraaien met vrienden en familie. Reken op €2.500 tot €7.000 aan loonkosten vóór de opening. Dit overslaan is precies hoe een zachte opening verandert in wachttijden van acht minuten en een slechte eerste review.
Werkkapitaal: het getal waar de meeste zaken op omvallen
Houd na de opening een buffer aan die zes maanden vaste lasten kan opvangen. Voor een kleine koffiezaak komt dat in de praktijk neer op €30.000 tot €60.000.
Dit is de regel die starters schrappen als de verbouwing uit de hand loopt, en het is de reden dat de meeste zaken tussen maand 7 en maand 14 dichtgaan. Niet door slechte koffie. Niet door een slechte locatie. Gewoon geen adem meer over als er een stille februari langskomt.
Zo zien de vaste maandlasten van een kleine zaak er echt uit:
| Vaste maandlast | Bedrag |
|---|---|
| Huur en servicekosten | €1.667 |
| Loonkosten (2,5 fte, inclusief werkgeverslasten) | €8.900 |
| Energie, water en afval | €750 |
| Verzekeringen | €300 |
| Software en abonnementen | €120 |
| Onderhoud, schoonmaak en klein spul | €400 |
| Aflossing lening of leasetermijn | €1.100 |
| Totaal | €13.237 |
Dat is ruwweg €79.000 aan zes maanden draaikosten. Je buffer hoeft dat niet allemaal te dekken — je omzet dekt het grootste deel — maar hij moet het gat in je rustigste maanden opvangen zonder dat je aan je personeel hoeft te komen.
Kijk vooral even naar die loonregel. Personeel is in Nederland de duurste post na de verbouwing: boven op het brutoloon komt ongeveer 30% aan sociale premies, pensioen Horeca & Catering, vakantiegeld en reserveringen. Reken dus nooit met het uurloon dat op het contract staat.
Drie complete begrotingen
Echte cijfers voor drie echte routes, allemaal voor een zaak van ongeveer 80 m².
| Post | Koffiekar | Bestaand horecapand | Casco ruimte |
|---|---|---|---|
| Verbouwing en installaties (incl. 20% onvoorzien) | €0 | €70.000 | €180.000 |
| Apparatuur | €14.000 | €38.000 | €58.000 |
| Meubilair en bar op maat | €0 | €14.000 | €28.000 |
| Vergunningen, leges en juridisch | €1.200 | €4.500 | €8.000 |
| Waarborgsom en huur vóór opening | €1.000 | €13.000 | €22.000 |
| Kassa en techniek | €900 | €2.200 | €3.500 |
| Gevelbord en huisstijl | €1.500 | €7.000 | €13.000 |
| Openingsvoorraad | €1.500 | €4.500 | €6.000 |
| Loon en training vóór opening | €1.200 | €4.000 | €7.000 |
| Werkkapitaal (6 maanden) | €6.000 | €35.000 | €60.000 |
| Totaal | €27.300 | €192.200 | €385.500 |
Financier je dit met een lening, dan heb je in Nederland grofweg drie routes. Qredits verstrekt microkredieten en ondernemerskredieten aan starters en kijkt naar je plan in plaats van alleen naar je onderpand. Een gewone bank wil bij een horecastarter meestal 20% tot 30% eigen inbreng zien, en vaak nog een BMKB-borgstelling van de overheid erbij. Financier je €50.000 aan apparatuur over 60 maanden tegen ongeveer 8% rente, dan kost dat ruwweg €1.014 per maand. Rentes bewegen mee met de markt, dus vraag de actuele tarieven op — ze veranderen elk kwartaal.
Wat een kop koffie je echt oplevert
Koffie heeft een van de beste marges in de horeca. Hieronder een cappuccino die je voor €4,20 op de kaart zet, tegen Nederlandse inkoopprijzen van 2026.
Let eerst even op de btw. In Nederland zet je een prijs inclusief btw op je kaart, en op koffie, thee en eten voor gebruik ter plaatse geldt het lage tarief van 9%. Van die €4,20 gaat dus €0,35 rechtstreeks naar de Belastingdienst en houd je €3,85 over. Op alcohol geldt gewoon 21%. Reken altijd met het bedrag exclusief btw, anders lijkt je marge structureel beter dan hij is.
| Kostenpost | Bedrag |
|---|---|
| 18 g espresso (bonen à €22 per kilo) | €0,40 |
| 150 ml volle melk (€1,25 per liter) | €0,19 |
| Kopje en afwas, of beker en deksel bij meenemen | €0,08 |
| Siroop, roerstaafje en verliesmarge | €0,05 |
| Totale inkoopkosten | €0,72 |
| Brutowinst | €3,13 (81%) |
Dranken draaien 75% tot 85% brutomarge. Gebak dat je inkoopt zit op 50% tot 65%. Zakken bonen voor thuis op 40% tot 50%. Gooi het bij elkaar en een typische zaak komt uit op 25% tot 32% inkoopwaarde.
Nog een waarschuwing over havermelk. Barista-havermelk kost in de horeca ruwweg het dubbele van volle melk, dus een haverkoffie kost je zo'n €0,15 tot €0,25 extra. Is 35% van je dranken plantaardig en reken je er niets voor, dan geef je over je hele kaart ongeveer €0,06 per drankje weg. De meeste Nederlandse zaken rekenen inmiddels €0,30 tot €0,50 extra, of verwerken het gewoon in de basisprijs. Kies er één, maar negeer het niet. Dezelfde rekensom geldt voor elk product op je kaart — heb je dat nooit per product doorgerekend, dan werkt onze gids over kostprijs berekenen precies zo voor dranken.
Wanneer draai je break-even?
Neem de vaste lasten van hierboven — €13.237 per maand — en een gemengde brutomarge van 72% na inkoop.
Break-even = €13.237 ÷ 0,72 = €18.384 omzet per maand, exclusief btw.
Bij 26 opendagen is dat ongeveer €707 per dag. Bij een gemiddelde besteding van €7,50 inclusief btw — oftewel €6,88 exclusief — heb je ruwweg 103 transacties per dag nodig om alles te dekken. Een goedlopende zelfstandige zaak met 220 transacties per dag draait ongeveer €42.900 per maand inclusief btw, oftewel zo'n €515.000 per jaar.
Een realistische nettowinst voor een goed gerunde zelfstandige koffiezaak is 5% tot 12% van de omzet. Op €450.000 per jaar is dat €22.500 tot €54.000 — voordat je jezelf een managersalaris betaalt, als je zelf achter de bar staat. Je startinvestering terugverdienen duurt meestal twee tot vier jaar.
Twee verhoudingen om wekelijks in de gaten te houden: loonkosten onder 32% van je omzet en inkoopwaarde onder 33%. Blijven die staan, dan werkt de zaak. Loopt er één naar 38%, dan is de winst weg, hoe goed je koffie ook is.
Waar starters het meeste geld verspillen
- Een casco ruimte nemen om op huur te besparen. €40 per m² goedkopere huur bespaart je op 80 m² €3.200 per jaar. De verbouwing kost €100.000 meer. Die som klopt nooit.
- De espressomachine van het merk waar je van droomt. Een machine van €20.000 in plaats van €9.000 is €11.000 dat je als buffer had kunnen houden.
- Te veel zitplaatsen. Elke stoel kost vierkante meters, en vierkante meters zijn huur, voor altijd. Een zaak van 80 m² met 18 stoelen verdient vaak meer dan een zaak van 150 m² met 45.
- Alles op maat. Maatwerkmeubels, maatwerktegels, maatwerkverlichting. Elk stuk kost weken extra bouwtijd, en weken zijn huur.
- Niet vragen om een huurvrije periode. Het is gratis geld dat alleen bestaat als je erom vraagt vóórdat je tekent.
- Een kaart die te breed is om waar te maken. Elke extra siroop is voorraad die over de datum gaat. Twaalf dranken die snel gaan, verslaan er dertig die traag gaan.
- De buffer overslaan. Alles hierboven kun je nog rechtzetten. Dit niet.
Vijf manieren om €75.000 van je verbouwing af te halen
- Neem een bestaand horecapand over. De grootste knop die je hebt: €50.000 tot €120.000, plus je hoeft de bestemming niet te laten wijzigen.
- Koop je koeltechniek gereviseerd. Koelingen, ijsmachine, spoelbakken, vaatwasser — €6.000 tot €12.000 minder, zonder enig nadeel.
- Laat kookapparatuur bij de start weg. Geen zware afzuiging, geen ontgeuring, geen brandbeveiliging: €12.000 tot €35.000 bespaard. Warme gerechten voeg je in jaar twee toe, als je je bezoekaantallen kent.
- Laat je bar bouwen door een lokale meubelmaker, niet door een horeca-inrichter: 25% tot 40% korting op precies dezelfde tekening.
- Onderhandel een huurvrije periode tijdens de verbouwing. Vier maanden à €1.667 is €6.700 dat je houdt.
Doe er drie van de vijf en een verbouwing van €200.000 wordt er een van €120.000. Dezelfde zaak. Dezelfde koffie.
Veelgestelde vragen
Kan ik een koffiezaak beginnen met €50.000? Ja, als koffiekar, koffiebus of kleine kiosk. Niet als zaak met zitplaatsen, een huurcontract en een verbouwing. Wie je een plan voor €50.000 in een pand verkoopt, laat het werkkapitaal weg.
Wat kost die espressomachine nou echt? €7.000 tot €22.000 nieuw voor een degelijke tweegroeps, of €3.500 tot €10.000 gereviseerd mét garantie. Of €0 in bruikleen bij een branderij, als je met een afnamecontract kunt leven. Meestal is het 6% tot 10% van je totale startkosten, niet de hoofdrol die iedereen verwacht.
Is een lunchroom met warme keuken het extra geld waard? Soms. Je gemiddelde besteding gaat flink omhoog en je stille middaguren vullen zich. Maar afzuiging, ontgeuring, brandbeveiliging en een tweede persoon in de keuken duwen je richting €350.000 tot €700.000, en je hebt personeel nodig dat kan koken. Begin met koffie en broodjes, en kijk in jaar twee opnieuw.
Heb ik een ondernemingsplan nodig? Voor een bank of voor Qredits: ja, en ze willen een prognose van drie jaar zien. Voor jezelf zijn er maar twee getallen die tellen: hoeveel transacties per dag je nodig hebt om break-even te draaien, en hoe groot je buffer voor zes maanden is. Kun je die twee niet verdedigen, dan helpt het plan je niet.
Wat is de snelste manier om open te gaan? Een kar of een bus, in 2 tot 4 maanden. Een zaak in een pand kost 4 tot 14 maanden vanaf de handtekening onder het huurcontract, en de vertraging zit bijna altijd bij de vergunningen — niet bij de bouw.
De eerlijke samenvatting: je koffiezaak kost wat je verbouwing kost, plus zes maanden overlevingsgeld. De apparatuur is het deel waar je maandenlang over zult twijfelen en dat voor je begroting het minst uitmaakt.
Werk dus achterstevoren. Kies een vorm, zoek een pand waar al horeca in zat, haal een echte offerte van een aannemer binnen vóórdat je het huurcontract tekent, en houd een buffer achter die je weigert aan te raken. Koop daarna de machine uit het middensegment, een molen die beter is dan je denkt nodig te hebben, en ga koffie zetten. De zaken die het redden, zijn niet de zaken die het mooist opengingen. Het zijn de zaken die in maand 14 nog open waren.
